معرفی ممالک اروپایی(10)بلغارستان(بلغاریه)

بلغارستان (بلغاریه)

ملاحظات تاریخی

سرزمین فعلی بلغارستان بر تراکیا و موئیای قدیم است که در سال660 میلادی به تصرف گروهی از بلغارهای شرقی درآمد و بعدهاً با اسلاوها در آمیخته و زبان آنان را برگزیدند در قرون نهم و دهم، مسیحیت در آن رواج یافت.

کشور بلغارستان از اوائل قرن یازدهم و تا نزدیکی های اواخر همان قرن مطیع امپرراتوری بیزانس بود، اما چندی بعد به امپراطوری تبدیل شد و در سال1330 میلادی خراجگزار صربستان (یوگسلاوی) شد. در زمان سلطان بایزسد عثمانی در سال1393 میلادی، عثمانیها آن را تصرف کرده و ضمیمه خاک خود نمودند. از این زمان آزار مسیحیان بلغاری آغاز شد. در طی حدود 5 قرن سلطه عثمانی‌ها بر این خطه، مردم بلغارستان بارها دست به شورش زدند.از حمله شورش سال 1875 به رهبری استانبولوف بود که در کمال قساوت سرکوب شد. بالاخره بلغارستان درسال 1878 از عثمانی (ترکیه) مستقل و مشتمل بر قسمتی از مقدونیه شد.این پیمان در کنگره برلین مورد تجدید نظر واقع شد و بلغارستان محدود به سه قسمت تقسیم شد؛

1- بلغارستان شمالی

2- روملیای شرقی

3- مقدونیه

 کلیه قسمتهای فوق به نحوی تحت نفوذ عثمانی بودند اما اولین پادشاه بلغارستان شمالی بنام الکساندر باتنبرگی روملیای شرقی را تصرف کرده و بخاک خود ملحق کرد. جانشین وی فردیناند ساکس کوبورگ کوتا در سال 1908 میلادی بلغارستان را کاملاً مستقل اعلام کرد و به خود عنوان تزار داد. اداعای صربستان بر ناحیه مقدونیه منجر به جنگ های دوم بالکان (در سال 1913) شد که در طی آنها بلغارستان سرزمین‌های  وسیعی را در جنگ اول بالکان تصرف کرده بود از دست داد. در جنگ جهانی اول بلغارستان در زمره متحدین آلمان بود پس از پایان این جنگ تا پیش از جنگ دوک جهانی بلغارستان باز هم به آلمان و متحدینش پیوست و قسمت هایی از یوگسلاوی و یونان را اشغال کرد. در مراحل پایانی جنگ (در سال 1944) شوروی به بلغارستان اعلان جنگ داده و به آن حمله کرد و این کشور را اشغال نمود.در همان سال دولت بلغارستان شرایط متارکه و تسلیم در جنگ با شوروی را پذیرفت.در همان دوران دولتی ائتلافی و طرفدار شروری بر روی کار آمد و کمی بعد دولتی کمونیستی جای آن را گرفت.سلطنت در سال 1964 لغو شد و پس از آن در همان سال جمهوری خلق بلغارستان تشکیل گردید و سپس طی سال آتی دولت قانون اساسی جدیدی وضع کرد که به موجب آن صنایع و معادن ملی شدند. بلغارستان در سالهای نیمه دوم قرن حاضر همواره دارای اختلافات مرزی با همسایگان و درگیر اعتراضات آزادی خواهانه مردم بوده است.

ملاحظات جغرافیایی

کشور بلغارستان با 912،110 کیلومتر مربع وسعت (نود و نهمین کشور جهان) در نیمکره شمالی، نیمکره شرقی، در جنوب شرقی قاره اروپا، در غرب دریای سیاه واقع شده و با کشورهای رومانی در شمال، یوگسلاوی در غرب و ترکیه و یونان در جنوب هم مرز است. بلغارستان کشوری نیمه کوهستانی است و رشته کوه های مهم آن عبارتند از : بالکان که در مرز رومانی از شرق به غرب امتداد دارد و رود وپ که در جنوب غربی کشور واقع شده است. فلات ها نیز در بلغارستان وسعت زیادی دارند. جلگه ها و نواحی پست حاصلیخیز این کشور عمدتاً در کنار رود دانوب ( و شعباتش)، کناره ها و حنوبشرقی کشور واقع شده‌اند. مهمترین رودهای بلغارستان عبارتند از دانوب و شعباتش از جمله ایسکر، اوسوم(اوسام) کاریتسا، تونجا، مستا و استروما، آب و هوای بلغارستان در نواحی مرتفع، معتدل کوهستانی و در سایر نقاط معتدل و مرطوب و برروی هم پر باران است.بلند ترین نقطه آن قله موسالا(2925متر)؛ و رود دانوب که 2850 کیلومتر طول داشته و از شمال می گذرد طویلترین رود می باشد.

ملاحظات سیاسی

 حکومت این کشور جمهوری خلق (کمونیستی) بوده و رئیس جمهور و دبیر کل حزب کمونیست تئودورژیفموف و نخست وزیر گریشافیلیپوف می باشد. قوه مقننه از یک پارلمان (مجلس خلق) با 400 عضو که مدت دوره نمایندگیشان چهار سال است، تشکیل یافته، با اینحال قدرت اصلی در دست کمیته مرکزی حزب کمونیست است. قانون اساسی موجود در سال 1971 تدوین شده و بر اساس آخرین تقسیمات کشوری، بلغارستان از 27 استان و یک ناحیه شهری تشکیل گردیده که زیر نظر یک شورای انتخابی اداره می شوند. فعالیت احزاب در بلغارستان محدود بوده و تنها حزب رسمی آن حزب کمونیست  است. بلغارستان در سال 1878 مستقل شده و روز ملی آن نهم سپتامبر است.

کشوربلغارستان همانند اغلب کشورهای کمونیستی پیشین، هم اکنون دوران سخت گذر را طی می کند. این کشور در گذشته تحت حمایت اتحاد جماهیر شوروی سابق به طور جبران ناپذیری استعدادهای خود را از دست داد. همچنین آینده اش نیز نا مطمئن بود. خوشبختی اغلب مردم دور از دسترس به نظر می رسید. فقر و ناامیدی، موجب از میان رفتن رفاه و سعادت مردم شده بود. مردم بلغارستان برای زندگی درصلح، هما نند مردمان هر کشوری ترجیح میدهند که از دست سیاستمداران و رهبران نظامی رها شوند.

اغماض و فضای باز سیاسی تنها در کشورهای پیشرفته و با ثبات وجود دارد. جوامع بی ثبات در برخی اوقات مجبورند که تصمیمات خاصی را در مورد این که میخواهند درچه نوع کشوری زندگی کنند.به اجرابگذارند.نام بلغارستان از کلمه بلغار گرفته شده است. بلغارها مردمان چادر نشینی بودند که در قرن 7 میلادی سرزمین اسلاوها را فتح کرده و بعدها در آنها ادغام شدند و از این رو این کشور بلغارستان نامیده می شود. بلغارستان در گذشته یکبار به مدت500 سال تحت انقیاد ترکها در دوران عثمانی ها در آمد.اما مردم این کشور هویت ملی خودشان را در طی این دوران حفظ کردند.

زبان اسلاوی آنها و ایمان ارتدوکسی شان بسیارمتفاوت از زبان ترکی و دین اسلام بود.سر چشمه های تفکر فلسفی بلغار همواره از اروپا نضج می گرفت اگر چه سالهای سلطه امپراطوری عثمانی آنها را ازپیشرفتهای اروپا جدا کرد.

«اسکارابااوا» اشاره کرده بود که اسلاوهای غربی کاپیتالیسم و ایمان ارتدوکسی را پذیرفته اند که این موضوع موحب ترفیع حکومت های اشرافی محلی و هزینه کردن از قدرت مرکزی می شود.در مقابل، اسلاوهای شرقی مرزهای میان آسیا و اروپا را حفظ می کنند، مرزهایی که بارها باحضور نظامی مغولها، تاتارها و ترکها جهت اشغال،مواجه شده بود. بااوا، این تهدید ثابت خارجی را، فشاری بر قدرت مرکزی در اروپای شرقی می بیند و همین موضوع را سبب محدودیت های فردی و کم رنگ تر شدن استعدادهای آن منطقه می داند. تا سال1989،حکومت بلغارستان، همچنان،مخالفان سازمان یافته سیاسی و یا سنت توسعه مدنی را در خود نداشت که به فضای خالی ایجاد شده پس از دوران کمونیسم در آن کمک کند. همانند بسیاری از انقلابها، انقلاب جامعه بلغاری، بوسیله نخبگان سیاسی مشتاق به حفظ قدرت سیاسی درچهار چوبی جدید از بالابه برخی حوزه ها، تحمیل گردید.

بلغاریها برخی سنتهای دموکراسی را از قبل داشتند که به سمت آنها برگردند.

نخستین قانون اساسی بلغار، درسال 1879 درشهر ترنوو نوشته شد که در آن اندیشه هایی از انقلاب فرانسه گنجانده شده بود. قانون فوق از آزادی بیان، ایجاد مجلس، و مطبوعات آزاد حمایت می نمود. نقطه اصلی این قانون اساسی، این بود که بسیار روشنفکرانه بود و مفاهیم خوبی را در بخشی از چار چوبهای خود بیان می نمود،حتی اگر قوانین، از آن به خوبی پیروی نمی نمودند.قانون اساسی فوق( با یک یا دو گسستگی) تا دوران فراگیری کمونیست(سال 1947) بر جای ماند.بلغارستان با روسیه، روابط بسیار نزدیکی برقرار کرد اما در سال 1980، تئودور ژیوکف(رئیس جمهوروقت)، توجهی به تغییرات به وجود آمده در شوروی سابق ننمود و دستور کار سابق خود را ادامه داد.اگرچه حزب کمونیست تلاش می نمود تا بگوید که هیچ غیر بلغاری درکشور وجود ندارد،اما پروسه بلغاری کردن اقلیت ترک، درنهایت به شورش و نبردهای خونین کشیده شد و این درست درزمانی بود که سیاست باز گورباچف-گلاستنوست-به اوج خود رسیده بود.ژیوکف قادر نبود که سیاست بلغاری کردن را به خارج و تحت نفوذ گورباچف، منتقل کند. البته در سال 1980 جریان انتشار آزاد مطبوعات و تلویزیون هنوز از روسیه به بلغارستان نرسیده بود. اما آن خیلی طول نکشید که موعظه گران پیر مارکسیست /لنینسم پیشگویی می نمودند.طعم (گلاست نوست)آزادی نخستین بار از روسیه به سوی بلغارستان آمد و مشتاقانه از سوی توده مردم پذیرفته شد. امارهبران گارد پیشین بلغارستان به سختی در برابر آن موضع گرفتند. گستره اتفاقات سال 1989 ژیوکف را از حکومت برکنار کرد اما این موجب نشد که ریشه کمونیسم و مارکسیسم بکلی از جا کنده شود بلکه آنان در انتخاب مجلس ملی در ژوئن سال 1990که در آن احزاب مختلف شرکت داشتند، قدرت را به دست گرفتند. چتر نیروهای اصلاح طلبumbrella reformist group (UDF) بالاخره در سال 1991 اکثریت ضعیف مجلس را بدست آورد اما یکسال بعد هنگامی که حزب ترکها MRF/حزب حقوق و آزادی/ با24کرسی تصمیم گرفت تا تابعیت خود را از (UDF) به حزب کمونیسم منتقل کند، دولت جدید اصلاح طلب،آرای مطمئن خود در مجلس را از دست داد با این حساب سوسیالیستها کابینه جدیدی را در ژانویه 93 تشکیل داده و بسسیاری از نیروهای کمونیست سابق را وارد آن نمودند.یک ماه بعد نیروهای اصلاح طلب دست به یک خودکشی سیاسی زدند، بطوری که 7 عضو از نمایندگان خود را به دلیل آنچه که آنها آن را حمایت از دولتمردان غیر می نامیدند،از میان خوداخراج کردند. این اقدام عجولانه باعث شد تا 11 نماینده دیگر آنان استعفاء داده و در گروه مخالف قراربگیرند0 در نتیجه این اعمال، حزب کمونیست، براحتی اکثریت مجلس را به دست آورد. در چنین حالی بلغارستان برای یک سال و نیم از مجلسی دو قطبی برخوردار بود. این موضوع باعث وجود بد گمانی و سوء ظن نیروها به یکدیگر شده بود.با بروز چنین مساله ای، ممکن بود که انتخابات پیش از سپتامبر برگزار گردد. این موضوع مهم نیست که کمونیست ها در کشور دیگری جز بلغارستان نتوانستند رای بیاورند. در زمان زمامداری ژیوکف، نسبت اعضای حزب کمونیسم به عموم مردم تقریباً13% بود که این میزان برترین آماری بود که درآن زمان حتی در اتحاد جماهیر شوروی می توانست پیدا شود. در آن سال خبرگزاری شین هووای چین گزارش داد که در آن سال دهها هزار نفر از مردم بلغار در «روزمن» بالبداهه تجمع کرده و آن روز رادر صوفیه جشن گرفته اند.اگر این خبر درست باشد بازتاب احساسات میهن دوستانه بازمانده از دوران کمونیسم است.حزب کمونیسم ممکن بود از این احساسات برای خود بهره ببرد اما آنها دیگر نمی توانستند روش سیاسی قبل از سال 1989 را دوباره به وجود آورند.تکثرسیاسی و سرمایه گذاریهای خصوصی به شدت رواج یافته و دیگر قابل تغییرنبود.

ملاحظات اقتصادی

مهم‌ترین صنایع کشور عبارتند از: غذایی، مهندسی و فلز کاری، نساجی، شیمیایی، لاستیک، ماشین آلات و تولید اتومبیل، غلات، ذرت، چاودار و چغندر قند نیز  مهم‌ترین محصولات کشاورزی آن کشور را تشکیل می‌دهد و سرانه زمین مزروعی برای هر نفر بالغ بر 56/0 هکتار می‌باشد. تولید سالانه گوشت گاو 100/98 تن، گوشت خوک 237 هزار تن، گوشت گوسفند 800،86 تن و صید ماهی 100،138 تن می‌باشد. تولید سالانه نیروی الکتریسیته نیز معادل 7/29 میلیارد کیلووات ساعت است. سرب، روی، مس، سنگ آهن و نفت مهم‌ترین معادن کشور به شمار می آیند.واحد پول آن لف (LW)معادل 100 استوتینکا است. هر 85/0 لف برابر یک دلار است.

طبق آمار بدست آمده طی سال 1979، تولید ناخالص ملی این کشور 7/26 میلیارد دلار و در آمد سرانه آن 3,034 دلار است که 34% آن از صنایع و 20% از کشاورزی بدست آمده است.نرخ سالانه رشد تولید ناخالص ملی حدود 7/5% است. واردات بلغارستان عمدتا شامل ماشین آلات، نفت وسائط نقلیه، دام، موادخام و فلزات است که اکثراً از کشورهای شوروی (44% ) و آلمان (16% ) وارد می شود.

صادرات کشور نیز بر مواد غذایی، ماشین آلات و ابزار آلات، شراب، گوشت، لبنیات، مواد خام، سوخت و مواد معدنی مشتمل گردیده که عمدتا به کشورهای شوروی (50%( آلمان (8%(  لهستان (5%( و چکسلواکی(4%) صادر می‌ گردد.

ارتباطات

سیستم ارتباطات فنی پیشرفته، کلیدی برای صعود رسانه های اطلاع رسانی و مردم بلغار است.در این راستا بانک توسعه اروپایی، 29 میلیون دلار برای ایجاد سیستم فیبر نوری در خطوط تلفن در  بیش از بیست شرکت بین المللی که در برقراری سیستم های ارتباطی فعالیت می کنند در خواست مشارکت در 70%این پروژه را داشته اند.اعتماد به سیستم مخابراتی و تلفن از جمله اساسی ترین و مهمترین مسایل جهت سرمایه گذاری و تجارت مدرن است. موافق یک نظر سنجی که توسط شرکت بین المللی تله کامینیوکیشن / ارتباطات تلفنی/ telecommunications انجام شد، بلغارستان دارای یکی از بدترین سیستم های مخابراتی جهان می باشدکه سه چهارم خطوط آن در حال تخریب است. در این راستا،گروه اسپرینت با معامله ای انحصاری بهبود وضعیت کامپیوتر و تلفن در بلغارستان را بر عهده گرفته است. از سوی دیگر، شرکت زیمنس، طبق قراردادی اجازه یافت تا80 هزار شماره تلفن دیجیتال در صوفیه و وارنا ایجاد کند.شرکت انگلیسی / تلفن و کابل/UK-based Cable & Wireless امتیاز ایجاد شبکه ای را گرفت که شهرهای صوفیا، پلودیو، وارنا و بورگاس را در بر گرفته و تا سال 1998،95% کشور را  تحت پوشش قرار داد.بعد از دو سال، مدیریت این امتیاز به بلغاری ها داده شد.

C&W ادعا کرد که آنها برنامه توقف در بلغار برای دوره ای طولانی را در سردارند و قصد سرمایه گذاری در پروژه های محلی را دارند.

اتحادیه اروپا در آن سال اقدام به برگزاری دوره آموزش از راه دور برای بلغاریها نمود که در آن آیین دولتمداری، مدیریت از راه دور یک انجمن /شرکت…، بازاریابی، فروش و تکنولوژی جدید گنجانده شده بود برخی از کمپانی های رایانه ای، ادارات و مراکز منطقه ای خود را فعال نمودند. شرکت Compaq با 38 فروشنده در بلغارستان، به روند رایانه ای سازی مجلس ملی بلغارستان کمک کرد.

کتابخانه کنگره ملی آمریکا نیز با اختصاص مبلغی به این امر، به انجام پروژه کمک کرد.

موسسه Intel GmbH اداره ای در شرق اروپا و مرکز فروش در بلغارستان را گشود. شرکت McGraw-Hil نیز اعلان کرد که مجله ای کامپیوتری به زبان بلغاری انتشار می دهد – که در حال حاضر منتشر می گردد بسیاری از دانشگاهیان و روزنامه نگاران غربی، اینک برای دریافت و انتشار اطلاعات بسیار سریعتر از آنچه که قبلا متصور بود، به اینترنت اعتماد کرده اند.انجمن اینترنت یک کارگاه آموزشی اینترنت در پراگ برای دانش جویان شرق اروپا گشود. سرمایه گذار بشر دوست، آقای جرج سوروس، مبالغی برای اشخاصی که می خواستند در این دوره ها شرکت کنند، پرداخت کرد.وی همچنین مبالغی را برای حفظ خطوط اینتر نت در بلغارستان هزینه کرد، وی مدعی بودکه شبکه های اینترنتی از میان برنده موانع موجود برسر راه آزادی بیان و…)درکشورمی باشند.

موسسه MCI متعهد شد که کتابدارانی را که دردایره مطالعات محیط زیست فعالیت می کنند برای شرکت در کنفرانسی علمی به پراگ بفرستد. کتابداران، از جمله مهمترین بخش های اداره اطلاعات در اینترنت هستند که به آنها اکودایرکتوری/ پژواک مستقیم/ EcoDirectory گفته می شود. بکار گرفتن اینترنت، البته نیازمند زبان انگلیسی، آشنایی با الفبای لاتین و استفاده بسیار از نرم افزار های آمریکایی است، از این روی، شرکت های تکنولوژیکی آمریکایی به سختی نیازمند زمان هستند تا برنامه های خود را ارتقاء دهند. پس در این گفته منازعه ای نیست که باید عده ای از مردم برای مکاتبه و آموزش از جهان خارج آماده شوند. این نیز باید به خاطر سپرده شود که محرک تاجران آمریکایی در کمک به افزایش سطح معلومات و… مردم اروپای شرقی، توسعه بازار مصرف در آن مناطق است.این ممکن است که عالی و خوب باشد اما آموزش به این منظور بی طرفانه نیست و راه به سوی اطلاعات واقعی را که از سوی دانشجویان مشتاق اروپای شرقی دنبال می شود، می پوشاند.

حتی اگرادعا شودکه می خواهند دستیابی به تکنولوژی پیشرفته را هموار کنند. گزارشگران  جدید برای نشریات تازه که در حال ازدیاد بود، فعالیت می نمودند، اما روزنامه های پیرو سیاستمداران سابق، با وجود اشتیاق در آموزش، عملاً از آن بی بهره بودند. غیرعادی نیست که آنها نتوانستند میان نقش گذشته خود و جریان فعلی تفاوت بگذارند. از این روی مشتاقند تا حقیقت جامعه خود را انتشار دهند. بنا براین آنها داستانهای سرهم بندی شده، بسیار با تحریف یا بدون نام نویسنده چاپ می کنند.خبر نگارانی که برای رادیوو تلویزیون دولت قدیم کار می نمودند یک مشکل قابل درک داشتند: هیچکس به سخنگوی دولت اعتماد نداشت. روز نامه نگاران بلغاری شروع به درک اهمیت این مشکل کرده اند.

خبرگزاری بالکان ( با بخشی از سرمایه گذاری اروپایی)تاسیس شد تا رفتار حرفه ای را ترفیع دهد.

در این راستا، سمینارهایی در باب دموکراسی و رسانه ها و همچنین ناسیونالیسم افراطی و رسانه ها برگزار کرده است.پارلمان بلغارستان ازانجمن روزنامه نگاران اروپا دعوت کرد تا آنها را در تنظیم امور مربوطه یاری دهد. رادیو صدای آمریکا از آموزش روزنامه نگاران حرفه ای در صوفیا حمایت کرد. دانشگاه آمریکایی برای پرکردن خلاء،نیازهای برنامه های آموزش حرفه ای در موضوعات جدید درزمینه های مدیریت اقتصادی، علوم کامپیوتر، حقوق وروزنامه نگاری به سبک استاندارد غربی درشهر بلاگواف گراد تاسیس شد. متاسفانه دانشکده روزنامه نگاری دانشگاه صوفیه در اوایل، هیچ تغییری در جهت دگرگونی مواد آموزشی پس از زمان کمونیستی انجام نداد. The American-basedFreedom Forum سازمان آزادی آمریکایی نیز کتابخانه مرجع خبر در شهر بلاگواف گراد تاسیس کرد تا به روزنامه نگاران بلغاری اطلاعات جدید، کتابهای مرجع و سی دی ارائه نماید.

 با دستیابی به جریان اطلاع رسانی جهانی، هیچ سانسورسیاسی ای نمی تواند وجود داشته باشد.خصوصاً، با قوانین ضد سانسوری که در بلغارستان /جدید/ پدید آمده آنها می توانند هر چه را که میخواهند و تا آنجا که می توانند بخوانند، ببینند و گوش فرا دهند. در سال1989، رسانه های خبری و روزنامه ها، تجربه بسیار دراماتیکی، در رها شدن از بند به دست آوردند و انتشار مطبوعات بسیار گسترش یافت، اما در همین حین، افزایش قیمت کاغذ و چاپ روزنامه موجب تعطیلی بسیاری از آنها شد. پس از آن موضوعات سیاسی مانند انتخابات و سخنرانی ها نیز تازگی و طراوت خود را از دست داده و علاقه به آنها نیز کاهش یافت. در نتیجه تیراژ مطبوعات رو به افول نهاد. نشریات قطع کوچک، فعالیت خود را به خوبی انجام دادند. ظاهراً تجارت هفتگی سود آور بود. شرکتهای انتشارات سوییسی (Ringier وReuters) هردو به سرمایه گذاری در حوزه چاپ مطبوعات مبادرت نمودند. بسیاری از فرستنده های رادیویی و تلویزیونی درحال حاضر به صورت مختلط در تملک دولت و بخش خصوصی است. شش شبکه تماماً بازرگانی رادیویی، اکنون تنها در صوفیا اجازه پخش در سراسر کشور را دریافت کرده اند.گروه انگلیسیBritain's GW

/ 0 نظر / 104 بازدید